صوت سخنرانی خطبه اول 2 مرداد ماه 1405
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
اَلْحَمْدُ و الثَّناءُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِين، نَحْمَدُهُ و نَسْتَعينُهُ و نَسْتَغْفِرُهُ وَ نَشکُرُهُ و نَتَوَسَّلُ اِلَیه وَ نَتَوكَّلُ عَلَيهِ، ثُمَّ نُصَلّي و نُسَلِّمُ عَلی حَبِیبِه و نَجِیبِه، سَيِّدِنا سَيِّدِ الْأَنْبِيَاءِ وَ الْمُرْسَلِين أَبِی الْقَاسِمِ المُصطَفی مُحَمَّد و على آله الاَطیَبِین الاَطهَرین المُنتَجَبِین الهُداةِ المَهدِیِّین سیَّما بقیّةِالله فى الاَرَضِین و صَلَّی اللهُ على ائمّةِ المُؤمِنین و هُداةِ المُستَضعَفِین و حُماةِ المُؤمنین.
عبادَ الله اُوصیکم و نَفسِی بِتقوَی الله.
در دویست و چهلمین خطبه، خودم و شما را به رعایت تقوا و دوری از گناهان و التزام به واجبات سفارش میکنم.
دوشنبه پنجم مرداد به مناسبت اقامه اولین نمازجمعه بعد از پیروزی انقلاب اسلامی به امامت آیتالله طالقانی (۱۳۵۸ش)، روز نماز جمعه است.
یکی از مبارکترین و نورانیترین میراثهای حِکمی امام شهیدمان، اهتمام ایشان به «فریضه صد درصد استثنایی» (۰۵/ ۰۵/ ۱۴۰۱) است. حضرت آیت الله العظمی شهید سیدعلی خامنهای (قدس سره) که معتقد بودند «امامت جمعه جزو سختترین کارها است و شاید کمترکاری به دشواری امامت جمعه باشد» (۲۶/ ۱۰/ ۱۴۰۲)؛ خودشان بیش از چهار دهه (۴۶ سال) امام جمعهام القرای جهان اسلام، تهران بود، و در طول این سالها، تمام عزیزانی که در تهران، نماز جمعه اقامه کردهاند، بهعنوان امام جمعههای موقت تهران و نیابةً از امام جمعه شهید تهران، نماز را اقامه میکردند. همچنین شهید امام خامنهای، بیش از سه دهه (۳۶ سال) امام الأئمة ایران بودند و شبکه رحمانی و نورانی امامت جمعه در تمام این سالها، با مدیریت کلان زعیم شهید انقلاب، راهبری میشد.
به نسبت همین محوریت و قدمت و اصالت، یکی از دغدغههای کلان و مستمر امام شهیدمان، موضوع نماز جمعه بود. این دغدغه و اهتمام نظری، بهطوری بود که هم ناظر به کلیت نماز جمعه بود؛ و هم در جزء جزء این «فریضه صد درصد استثنایی» جاری و ساری بود. قائد عظیمالشأن امت، نماز جمعه را در سلسله قدرت نرم نظام اسلامی، حلقهای بسیار مهم میدانستند و تأکید داشتند: «امامجمعه، سخنگوی انقلاب اسلامی است و یکی از وظایف اساسی او بازتولید مفاهیم معرفتی و مبانی انقلابی و پاسخگویی به شبهات با زبان روز و تبیین مستدل آنها و رفتار پدرانه با همه است. (05/05/1401)
در حقیقت، در نگاه امام الأئمه ایران، برخلاف نظر کسانی که نه ماهیت نورانی انقلاب اسلامی را بهدرستی میشناسند و نه از کارکردهای نماز جمعه در نسبت با انقلاب و نظام اسلامی، اطلاع کافی دارند، انقلاب اسلامی و نظام مبتنی بر آن، هر چه در بُردار زمان بهحیات طیبهاش افزوده میشود، بههمان نسبت، بهنماز جمعه محتاجتر و نیازمندتر میشود. ادراک این واقعیت تنها در گرو شناخت عمیق و صحیح انقلاب اسلامی و نماز جمعه است.
در بازخوانی جامع بیانات و تبیینهای رهبر شهیدمان، همچنین سیره عملی ایشان، چه در کسوت امامت جمعه تهران و چه در کسوت امام الأئمهای و راهبری شبکه امامت جمعه، میتوان بهخوبی این نکته را دریافت که از منظر و منطق رهبر شهید انقلاب، امام جمعه، تنها در رهن انقلاب و جمهوری اسلامی است. انقلاب و نظام اسلامی، پدیدهای است که آرزو و هدف ۷۰۰۰ سالهی انبیاء(ع) و ۱۴۰۰ سالهی ائمه اطهار(ع) بوده است و برای امام جمعه، بهعنوان سرباز ولیّ فقیه و کنشگر در شبکه امامت و ولایت ولیّ امر، «حفظ جمهوری اسلامی از حفظ یک نفر – ولو امام عصر باشد – اهمیتش بیشتر است» (صحیفه امام، ج۱۵، ص۳۶۵).
رهبر شهید انقلاب دو تعریف شاخص و همراستا از امام جمعه دارند:
۱. «مسئول انقلاب» (سال ۱۳۶۹ اولین دیدار ائمه جمعه با رهبر انقلاب).
۲. «سخنگوی انقلاب» (سال ۱۴۰۱ آخرین دیدار ائمه جمعه با رهبر انقلاب).
از این رو، اگر امام جمعه که خطبه میخواند، مبتنی بر این تعاریف امام شهید، خطبه میخواند.
یکی از ابعاد عنایت رهبر شهید انقلاب به نماز جمعه، حساسیت سخنگاههای نماز جمعه بوده است. از منظر ایشان، سخنگاههای نماز جمعه همواره و به درازای عمر انقلاب و نظام، مهم و حساس است؛ چرا که سخنگاه انقلاب است و ائمه جمعه (به عنوان سخنگویان انقلاب)، در یکی از رسمیترین کانونهای اعلام مواضع انقلاب و نظام اسلامی قرار گرفتهاند.
و بههمین جهت امام شهیدمان، تصریح میکردند: «هنر بزرگ خطیب جمعه این باشد که مفاهیم معرفتی و انقلابی همچون مسئله بسیار مهم عدالت، استقلال، حمایت از مستضعفین و پیروی از شریعت را متناسب با نیازهای روز و با ادبیات جدید بازتولید کند». ایشان تأکید داشتند بر اینکه خطبهها باید پُر مغز، آموزنده و پاسخگوی سؤالات عمومی باشد: «ادبیات خطبه باید گرم، صمیمی، اتحادآفرین، امیدبخش، بصیرتافزا و آرامشبخش به مردم باشد نه آنکه موجب اضطراب، حاشیهسازی، تلاطم روحی، بدبینی به وضع کنونی و آینده شود و برای هجمه معاندان نیز دستاویز ایجاد کند».
همچنین ایشان یک مأموریت مهم خطبههای نماز جمعه را مقابله با شبههپراکنیهای دائم بدخواهان میشناختند و معتقد بودند: «میدان رزم امروز، میدان قدرت نرم است و دشمن در این میدان با شبههافکنی به دنبال رخنه در دژ مستحکم ایمان مردم و از بین بردن آنان است چرا که عامل پیروزی انقلاب اسلامی و ایستادگی مردم در دفاع مقدس و فتنهها و هر عرصه دیگر، ایمان مردم بوده است» (۰۵/ ۰۵/ ۱۴۰۱).
امام جمعه نماینده، مروج و امتداد گفتمانی ولایت است. بهتصریح امام رحل و امام شهید، امام جمعه، پدر مردم و ناصح امت است. امام جمعه، هم پدر مردم شهر است، و هم پدر مسئولین شهر؛ نه اینکه فقط خود را پدر مردم بداند و به فرزندان مسئولش التفات نداشته باشد. امام جمعه، هم پدر اصولگراها است، هم پدر اصلاحطلبها و هم سایر جناحها.
چند حدیث نورانی هم در اهمیت نماز جمعه عرض میکنم، حضرت ختمی مرتبت محمد مصطفی (صلی الله علیه و آله) این تعبیر را فرمودند: «فَمَن تَرَكَهَا فِي حَيَاتِي وَ بَعدَ مَمَاتِي إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ جُهُودًا لَهَا وَاسْتِخْفَافًا بِحُقُوقِهَا فَلَا جَمْعَ لَهُ شَمْلَهُ وَلَا بَارَكَ اللَّه لَهُ فِي اَمرِه» چه در زمان من – تأکید را ببینید عزیزان! به امروز هم دارد اشاره میکند پیامبر چه در زمان من چه بعد از من تا روز قیامت تعبیر پیامبر گرامی اسلام است که در مستدرک الوسائل آمده چه در زمان من چه بعد از من بعد از وفات من تا خود روز قیامت اگر کسی نماز جمعه را ترک کند یا انکار کند یا سبک بشمارد خداوند کار او را سامان نمیدهد.
بعد فرمود میدانید اهل بهشت چه کسانی هستند؟ اهل بهشت کسانیاند که گرما و سرمای شدید آنها را از شرکت در نماز جمعه باز نمیدارد کسانی که مدام شرکت در نماز جمعه میکنند – اینها تعابیر پیامبر است- خداوند جسم او را حرام کرده بر آتش جهنم. از این جهت امام باقر (علیه السلام) فرمودند: فرشتگان مقرب خدای تبارک و تعالی هر جمعه بر آسمان زمین فرود میآیند، کاغذهایی از نقره و قلمهایی از طلا همراه دارند و درب مساجد آن جاهایی که محل نماز جمعه است روی تختهایی از نور مینشینند و هر کس در نماز جمعه شرکت کند به ترتیب ورود مینویسند.
باز تعبیر پیامبر گرامی اسلام است «بَعْدَ ما يَخْطُبُ الْإِمَامُ» بعد از اینکه خطبهها خوانده شد، «وَ هِيَ ساعَةٌ يَرْحَمُ اللَّهُ فِيهَا الْمُؤْمِنِينَ وَالمُؤمِناتِ». خدا نگاه رحمت میکند به مؤمنین و مؤمنات شرکت کننده در نماز جمعه
نماز جمعه چه اثر والایی برای جامعه اسلامی دارد که اینقدر ثواب مرتب شده که باز پیامبر گرامی اسلام میفرماید وقتی به معراج رفتم. تعبیر را ببینید وقتی به معراج رفتم به آسمانها رفتم زیر عرش خدا هفتاد هزار شهر را دیدم که هر شهری از این هفتاد هزار شهر مثل دنیای شما بود، فرشتگانی را دیدم که بالهایشان را گسترده بودند و خدا را تسبیح و تهلیل میکردند و میگفتند: «اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلَّذِينَ يَحْضُرُونَ الْجُمُعَةَ». تعبیر را ببینید در معراج، هفتاد هزار شهر، ملائکی که بالهایشان و بالهای رحمتشان را گسترده بودند، تسبیح و تحمید میگفتند و برای شرکت کنندگان در نماز جمعه دعا میکردند میگفتند: خدایا کسانی را که به نماز جمعه حاضر میشوند بیامرز.
بعد حضرت فرمودند که اگر مردم ثواب رفتن به سوی نماز جمعه را میدانستند بر سر کسب ثواب آن به منازعه میپرداختند اگر کارشان حل نمیشد قرعه کشی میکردند. یعنی اگر کار میرسید به جایی که فضای شرکت در نماز جمعه محدود بود یک عده میتوانستند شرکت کنند یک عده نمیتوانستند و میدانستند چه ثوابی دارد درگیر میشدند که چه کسی برود، چه کسی نرود و نهایتاً قرعه کشی میکردند. این تعبیر پیامبر است.
جالب اینجاست نه تنها در منابع شیعه بلکه در منابع اهل سنت هم آمده است. امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) بر منبر کوفه یادآور شدند هر روزی که جمعه میشود شیطان متزلزل میشود برای چه؟ چه خاصیتی دارد که شیطان را به هم میریزد؟ آقا فرمودند به خاطر تشکیل نماز جمعه. بعد فرمود: چه کار میکند شیطان؟ تعبیر امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) را ببینید، فرمود: روز جمعه که میشود، «اذَا كَانَ يَوْمُ الْجُمُعَةِ غَدَتِ الشَّيَاطِينُ بِرَايَاتِهَا إِلَى الْأَسْوَاقِ»، شياطين میروند سراغ اجتماعات مردم به خصوص در بازارها میروند به طرف مردم شروع میکنند، مردم را وسوسه میکنند از اینکه مشغول شوند اما به نماز جمعه نیایند یعنی تمام آن تزلزل و نگرانی شیطان به تعبیر امیرالمؤمنین در روایت شیعه و سنی در روز جمعه، نگرانیش این است که مردم به نماز جمعه بیایند به این وحدت به انسجام، به این ذکر الله، مردم برسند.
از این جهت امام سجاد (علیه السلام) در صحیفه سجادیه در دعای مربوط به نماز جمعه، تعبیری دارد «اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا الْمَقَامَ لِخُلَفَائِک وَ أَصْفِیائِک وَ مَوَاضِعَ أُمَنَائِک فِی الدَّرَجَةِ الرَّفِيعَةِ». یعنی خدای باری تعالی این مقام را برای بهترینهای خودش قرار داده این مقام را برای رسیدن به یک درجه بسیار بالا قرار داده یعنی از نماز جمعه است که انسان میتواند به آن درجه رفیع برسد به آن مقام بسیار بالا برسد. از این جهت اسلام، نماز جمعه را نه این که یک اجتماع بی اثر یک حضور بدون ثمر قرار داده، بلکه اسلام آمده در کنار این اجتماع و وحدت مردم و نمازی که میخوانند دو رکعت از نماز ظهر را کم کرده این دو رکعت را اسلام تبدیل به دو خطبه نماز جمعه کرده. چرا؟ به این دلیل که اولاً در خطبه اول مردم موعظه بشوند به طاعت خدا تشویق بشوند، دوری کنند از معصیت و اخلاق را به یاد بیاورند. تعامل با همدیگر را به یاد بیاورند، از خودگذشتگی را به یاد بیاورند هر چیزی که خوب و نیکوست برای جامعه اسلامی اینها در خطبه اول گفته شود. و در خطبه دوم مسائل اساسی اسلام و جامعه مسلمین و راهبردها تبیین شود.
پروردگارا، امام امت، قائد شهید، مراجع درگذشته، مرحوم آیت الله العظمی خویی و علمای سلف شهرمان مخصوصا امامین جمعه فقیدمان مرحوم حاج آقا نجمی و مرحوم حاج آقا شکوری و اموات جمع حاضر را غریق رحمت بفرما.
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ
إِنَّا أَعْطَيْناكَ الْكَوْثَرَ (1) فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَ انْحَرْ (2) إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ
صوت سخنرانی خطبه دوم 2 مرداد ماه 1405
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَجَعَلَ الظُّلُمَاتِ وَالنُّورَ ثُمَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ يَعْدِلُونَ و الصلاةُ و السلامُ علي خَيرِ خَلقِهِ و اَشرَفِ بَرِيَّتِه حَبیبِنا و حَبيبِ اِلهِ العَالمِين أَبِی القَاسمِ محمد و على آله الأطيبين الأطهرين. اَللَّهُمَّ صَلِّ و سَلِّم عَلَى عَلِيٍّ أَمِيرِالْمُؤْمِنِينَ وَ حَبیبَتِه الزَّهْرَاءِ المَرضِیَّةِ سَيِّدَةِ نِسَاءِ الْعَالَمِينَ وَ صَلِّ عَلَى سِبْطَيِ الرَّحْمَةِ، وَ إِمَامَيِ الْهُدَى الْحَسَنِ وَ الْحُسَيْنِ سَيِّدَيْ شَبَابِ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَ صَلِّ عَلَى أَئِمَّةِ الْمُسْلِمِينَ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ سِیِّدِ الْعابِدِینَ وَ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ باقرِ عِلمِ النَّبِیِّین وَ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الصادِقِ البَارِّ الاَمِین وَ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ الکاظمِ الطاهرِ الطُهر وَ عَلِيِّ بْنِ مُوسَى الرِّضا المُرتَضَی وَ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ التَّقی الجَواد وَ عَلِيِّ بْنِ مُحَمَّدٍ النَّقِی النَّاصِحِ الْأَمِین وَ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ الذَّکِی العَسکَری والحُجَّةِ بنِ الحَسنِ َالْخَلَفِ الْقَائِمِ الْهَادِي الْمَهْدِيّ حُجَجِكَ عَلَى عِبَادِكَ، وَ أُمَنَائِكَ فِي بِلادِكَ، صَلاةً كَثِيرَةً دَائِمَةً نَامِيَةً بَاقِيَةً تَامَّةً تُعَجِّلُ بِهَا فَرَجَهُ وَ تَنْصُرُهُ بِهَا وَ تَجْعَلُنَا مَعَهُ فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ اللَّهُمَّ إِنِّا نَتَقَرَّبُ إِلَيْكَ بِحُبِّهِمْ وَ نُوَالِي وَلِيَّهُمْ وَ نُعَادِي عَدُوَّهُمْ فَارْزُقْنا بِهِمْ خَيْرَ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ وَ اصْرِفْ عَنّا بِهِمْ شَرَّ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ وَ أَهْوَالَ يَوْمِ الْقِيَامَةِ.
اللَّهُمَّ اجْعَلْنا من أَعْوَانِهِم و شِيعَتِهِم و مُحِبِّیهِمْ وَ المُسْتَشْهَدينَ بَیْنَ یَدَيهِمْ.
عبادَ الله اُوصیکم و نَفسِی بِتقوَی الله.
برادران و خواهران، خودم را و همهی شما را مجددا به تقوای الهی توصیه میکنم.
درخطبهي دوم توصيه به تقوا از نهج البلاغه است حكمت 103
حكمت زيبايي است.
رُئِيَ عَلَيْهِ إِزَارٌ يك روزي ديدند حضرت امير عليه السلام خليفهي جهان اسلام لباسي كه پوشيدند
خَلَقٌ كهنه است
مَرْقُوعٌ وصله دار است
به حضرت امير عليه السلام گفتند چرا شما كه خليفه هستي اين لباس را پوشيدي
حضرت فرمود سه خاصيت دارد:
1. يَخْشَعُ لَهُ الْقَلْبُ قلب من به خشوع ميرسد، خشوع با خضوع فرقش اين است، خضوع يعني در ظاهر انسان متواضع است، فرض كنيد موقع نماز نگاه به مُهر باشد، دست روي رانها، در مقابل خدا مثل يك بچه مؤدب كنار معلمش ايستاده، اين حالت تذلل ظاهري است. اما خشوع، يعني همين تواضع در باطن، حضرت امير عليه السلام ميفرمايد اين كار من قلب را خاشع ميكند، فروتن ميكند خضوع باطني ميآورد تواضع باطني.
2. وَ تَذِلُّ بِهِ النَّفْسُ نفس طاغي من را رام ميكند. بر سر نفسم ميزنم با اين كار، تا مرتب من را به تكاثر، تجمل دعوت نكند.
3. وَ يَقْتَدِي بِهِ الْمُؤْمِنُونَ مؤمنيني هستند نميتوانند لباس نو داشته باشند، لباسشان پاره ميشود نياز به وصله دارد، وقتي ببينند خليفهي آنها پيراهنش، عباي او و امثال ذلك وصلهاي دارد با راحتي او هم لباس وصله دار را ميپوشد وقتي توان ندارد تهيه كند، وظيفه من اميرالمؤمنين است خودم را درحد متوسط به پايين مردم نگهدارم.
بعد حضرت ادامه دادند فرمودند
إِنَّ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةَ عَدُوَّانِ مُتَفَاوِتَانِ دنياي حرام و آخرت با هم دشمنند،
وَ سَبِيلَانِ مُخْتَلِفَانِ دو تا مسير متفاوتند.
فَمَنْ أَحَبَّ الدُّنْيَا وَ تَوَلَّاهَا كسي كه دنياي حرام را دوست بدارد و به آن عشق بورزد
أَبْغَضَ الْآخِرَةَ وَ عَادَاهَا اين دشمن آخرت شده است.
وَ هُمَا بِمَنْزِلَةِ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ از هم دورند شرق و غرب و كرهي زمين را ببينيد
وَ مَاشٍ بَيْنَهُمَا كسي كه به سمت مشرق ميرود دارد از مغرب دور ميشود و بر عكس
كُلَّمَا قَرُبَ مِنْ وَاحِدٍ وقتي به يكي نزديك میشود
بَعُدَ مِنَ الْآخَرِ از دومي دور شده است.
هر چي به سمت دنياي حرام پيش رفتي از آخرت دورشدي
شرحش چيه؟
يكي از بهترين شرحها، اگر فارسي خواستيد شرح آيت الله مكارم پيام امام، ولي عربي خواستيد شرح آيتالله خوئي منهاج البراعه، فوق العاده عالي، آقاي خوئي ميفرمايد كه
الظاهر أنّ لبسه عليه السّلام للازار المرقوع، ايني كه حضرت لباس وصله دار پوشيدند
كان في أيام حكومته و زعامته بعد از 25 سال خانه نشيني بوده است.
و في هذا العصر آن زمان، زماني بود كه در دوران 25 ساله، خلفا فتوحاتي انجام داده بودند ايران، روم، مصر زير پرچم اسلام آمده بود، مسابقهاي در ثروت اندوزي بين مسئولين به وجود آمده بود، خانههاي مجلل، لباسهاي گران، سفرههاي رنگارنگ مركبهاي زيبا، ارزشها دگرگون شده بود، در چنين شرايطي حضرت امير عليه السلام كه هميشه زاهد هست زهد خود را اظهار ميكند، اظهار ميكند زهدش را، بيرغبتي خودش را به دنيا
ميفرمايد: اعتياد پيدا كرده بودند مسئولين به پوشیدن لباسهای فاخر و گران و اعتادوا لبس الثياب الفاخرة و التجمّل بالزينة الظاهرة و خصوصا الأمراء منهم لذا حضرت امير اين كار را انجام داد كه هم رياضتي به نفس خودش بدهد و مانع بشود از تسويل شيطان و هم يك تسلای خاطری باشد برای مؤمنان اين توصيه به تقواي خطبهي دوم
اما مناسبتها
1. نکته اول در خصوص زیارت اربعین سیدالشهدا علیه السلام است که قائد شهید در مسیر تحقق ظهور آن را مهم میدانستند و تأکید داشتند انجام بشود، یکی از حلقههای آشنایی مردم دنیاست با اسلام و ایجاد رغبت اجتماعی در دنیا به اسلام. و اینکه امام عصر علیه السلام انشاءالله وقتی ظهور میفرمایند، در کنار کعبه پنج ندا دارند؛ از این پنج تا ندا، سه تا ندا معرفی خودشان است به امام حسین علیه السلام: أَلَا يَا أَهْلَ الْعَالَمِ إِنَّ جَدِّيَ الْحُسَيْنَ قَتَلُوهُ عَطْشَاناً، و امثال این عبارتها. محققان گفتند چرا امام زمان خودش را دارد به امام حسین علیه السلام معرفی میکند؟ پاسخ این است که چون در آستانهی ظهور امام زمان علیه السلام مردم دنیا، این هشت میلیارد، از طریق امام حسین علیه السلام با اسلام و مذهب تشیع آشنا میشوند و یکی از طُرُقش زیارت اربعین و پیادهروی زیارت اربعین است. فلذا اهمیت دارد اما برای اینکه سنگر خیابان هم تضعیف نشود که امروز اولویتش بیشتر است عزیزانی که مشرف میشوند به حداقلها اکتفا کنند و برای حضور در تنگه خیابان زود برگردند.
- مبانی حقانیت خونخواهی آقای شهید ایران. رهبر معظم انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله امام سیدمجتبی خامنهای، در پیام ۲۰ تیر (به مناسبت تشییع و تدفین رهبر شهید قدس سره)، بر ضرورت انتقام، تأکید قاطع کردند. متن کلیدی این پیام چنین است: «عهد میبندیم که انتقام خون پاک شما و همهی شهیدان این دو جنگ را از قاتلین جنایتکار و بیآبرو بگیریم. این انتقام، خواست ملّت ما است و بهطور حتمی باید صورت بگیرد». رهبر معظم انقلاب در ادامه تأکید کردند که این جنایتکاران – که فهرستی از آنها موجود است – «آرزوی مرگی آرام و در بستر را با خود به گور خواهند برد» و این امر «متوقّف بر وجود شخص من یا سایر مسئولان نیست؛ ما باشیم یا نباشیم، این مطلب محقق خواهد شد». این بیان، مبتنی بر محکمترین مبانی عقلی و شرعی است که برخی از آنها عبارت است از:
الف) مبنای دینی و شرعی خونخواهی:
قصاص؛ حکمی قطعی از قرآن کریم: در معارف اسلامی، خونخواهی به دو معنا قابل تفسیر است: یکی به معنای قصاص شرعی و مجازات فقهی که از احکام قطعی الهی است. خداوند متعال در قرآن میفرماید: «وَ مَن قُتِلَ مَظْلُومًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِیِّهِ سُلْطَانًا»؛ یعنی برای ولیّ دم، حق و اختیار مطالبه قصاص قرار داده شده است. همچنین آیه شریفه «وَلَکُمْ فِی الْقِصَاصِ حَیَاةٌ یَا أُولِی الْأَلْبَابِ» نشان میدهد که قصاص، هرچند در ظاهر سخت مینماید، اما در حقیقت ضامن حیات و امنیت جامعه است. هم چنان که آیتالله مکارم شیرازی از مراجع عظام تقلید اعلام کردند: «ملت ایران و جهان اسلام، منتقم خون رهبر شهید انقلاب هستند… این انتقامجویی وظیفۀ دینی همۀ مسلمانان جهان است».
اصل قرآنی «فَمَنِ اعْتَدَی عَلَیْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ»: بر اساس این اصل قرآنی، وقتی دشمن با جنایتی بیسابقه (ترور عالیترین مقام دینی و سیاسی یک ملت و یک امت) به تمامی اصول انسانی و اخلاقی تعدی کرده است، پاسخ متناسب و متقابل نه تنها حق، که تکلیف شرعی محسوب میشود.
بُعد اخلاقی و عدالتگستری: انتقام در این چارچوب، نه یک اقدام کینهتوزانه، که اقدامی در مسیر تحقق عدالت است. اگر قصاص وجود نداشته باشد، امنیت اجتماعی به خطر میافتد، بهویژه درباره کسانی که نهتنها از جنایت خود پشیمان نیستند، بلکه به آن افتخار نیز میکنند.
پیوند با مکتب حسینی(ع): خونخواهی رهبر شهید، ریشه در عمیقترین باورهای شیعی یعنی خوانخواهی سید و سالار شهیدان عالم دارد. همانگونه که خونِ سیدالشهدا(ع) تمدن عظیم عاشورایی را بنیاد نهاد، خون زعیم شهید عالیقدر نیز، دریچهای نو به روی بیداریِ جهانی و اتحاد مقدس امت میگشاید. ملت ایران نیز هویت خود را از فرهنگ عاشورا و قیام امام حسین(ع) گرفته است و هرگاه دشمنان با ترور و جنایت خواستهاند مسیر را منحرف کنند، نتیجهای معکوس گرفتهاند.
خونخواهی یک امت: خونخواهی رهبر شهید، فراتر از قصاص یک قاتل است. به عبارت دیگر، قصاص قاتلان، نخستین گام در مسیر خونخواهی است، اما خونخواهی به معنای گستردهتر، تحقق آرمانهایی همچون آزادی قدس و نابودی رژیم صهیونیستی را نیز دربر میگیرد. بنابراین:
– نخستین گام خونخواهی، مجازات آمران، عاملان و مرتبطان با این جنایت است؛
– پس از آن، پیگیری خروج آمریکا از منطقه،
– حذف رژیم صهیونیستی از نقشه غرب آسیا،
– و پایان یافتن جایگاه سلطهگری آمریکا در جهان،
بهعنوان مراحل دیگر این مسیر دنبال خواهد شد.
ب) مبنای راهبردی- دفاعی (بازدارندگی و امنیت ملی):
اصل بازدارندگی: تأکید رهبر معظم انقلاب بر انتقام از جنایتکاران، فراتر از یک واکنش مقطعی، ضرورتی راهبردی مبتنی بر اصل بازدارندگی برای بازتعریف نظم امنیتی منطقه است. نظریه بازدارندگی بر این اصل استوار است که دشمن را از اقدامی نامطلوب و هزینهزا منصرف کنیم. اگر جنایتکاران احساس کنند هزینهای برای اقدامات خود پرداخت نمیکنند، دامنه اقدامات آنان گسترش خواهد یافت. بازدارندگی زمانی بیشترین موفقیت را دارد که تهدید به وضوح بیان شده و اراده قاطع برای اجرای آن تحقق عینی یابد.
تحکیم ثبات ملی: ایران باید انتقام خون رهبر شهید خود را بگیرد تا بند ناف یک ناامنی دامنگیر و ادامهدار را برای همیشه قطع کند و از طرفی با این پاسخ متقابل، بر استحکام و استقرار خویش بیافزاید. در این نگاه، انتقام نه یک اقدام تنبیهی صرف، که یک پروژه امنیتساز برای تأمین آینده کشور تلقی میشود.
تغییر معادلات منطقهای: جنایت ترور رهبر عالی یک کشور، معادلات منطقهای را به نفع دشمن تغییر داده است. از این رو، پاسخ قاطع، تنها راه بازگرداندن موازنه قوا و نشاندادن اینکه هزینه هر گونه اقدام تروریستی، بسیار سنگینتر از منافع احتمالی آن خواهد بود.
هشدار به همه دشمنان و جبهه استکبار: رهبر معظم انقلاب در پیام خود تأکید کردند که این انتقام «متوقف بر وجود شخص من یا سایر مسئولان نیست. ما باشیم یا نباشیم، این مطلب محقق خواهد شد. این عبارت، پیامی فراتر از یک مقطع خاص است و به همه دشمنان ایران و جبهه استکبار اعلام میدارد که هرگونه تعرض به نظام اسلامی، پاسخی قطعی و فراموشنشدنی در پی خواهد داشت – فارغ از اینکه چه کسی در رأس قدرت باشد.
ج) مبنای مطالبه ملی و پشتوانه مردمی
فریاد خونخواهی دهها میلیونی: حضور دهها میلیونی مردم ایران و عراق در مراسم تشییع رهبر شهید، نماد عهد خون، وفاداری ملت به ولایت و اعلام مطالبه عمومی برای انتقام بود. رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند نیز تأکید کرده است که این حضور گسترده، «مطالبه عمومی برای انتقام» بود.
خواسته و مطالبه ملت، نه خواست شخصی: رهبر معظم انقلاب در پیام خود بهصراحت فرمودند: «این انتقام، خواست ملّت ما است». این عبارت، مشروعیت مردمی انتقام را بهعنوان یک مطالبه فراگیر به رسمیت میشناسد و آن را از یک خواست شخصی یا جناحی فراتر میبرد. بهعبارت دیگر شهادت رهبر، زخمی عمیق بر پیکره جامعه وارد کرده است. خونخواهی، در این چارچوب، التیام زخم ملی و حفظ انسجام و بقای جامعه است.
پاسخ به خون شهدا، وفاداری به آرمانها: ملت ایران در طول چهار دهه پس از انقلاب، همواره نشان داده است که هویت خود را از فرهنگ عاشورا و روحیه ایثار، مقاومت و ایستادگی گرفته است. شهادت رهبر، این هویت را با شدتی بیسابقه بازتولید کرده و پاسخ به این خون، نه یک انتخاب، که یک الزام هویتی برای ملت ایران محسوب میشود.
د) مبنای حقوقی بینالملل: ترور رهبر انقلاب اسلامی، فراتر از یک جنایت علیه ایران، جنایتی علیه صلح و امنیت بینالمللی محسوب میشود. رویه شوم آمریکا و رژیم صهیونی در سالهای اخیر، نقض همراه با افزایش تنش در سطح قواعد حقوقی در روابط بینالملل بوده است. ترور هدفمند رهبران سیاسی و نظامی کشورها، نظم حقوقی بینالمللی را به چالش کشیده و ضرورت بازخوانی حقوق بینالملل را آشکار ساخته است. در چنین شرایطی، انتقام، اقدامی در جهت احیای حاکمیت قانون و پاسخ به نقض آشکار حقوق بینالملل تلقی میشود.
- تحولات اخیر جنگ در مناطق جنوبی کشور تحلیل و چشمانداز:
هدف غایی دشمن در این مرحله، بسترسازی برای گسترش تنشها به یک جنگ تمامعیار و حتی سناریوی تجزیهطلبانه در جنوب و شمال غرب کشور است. همزمان، یک جنگ روانی تمامعیار با محوریت بیاعتبارسازی نظام ایران و تعمیق شکافهای داخلی در جریان است. بازگرداندن محاصره دریایی و حملات به زیرساختها نیز با هدف فرسایش توان مقاومت ایران انجام میشود. دامنه این عملیات، کل نوار ساحلی از خوزستان تا چابهار و مناطق پشتساحلی را در بر میگیرد و استفاده از هواپیماهای تهاجمی و تهدید جزایر، نشانههایی هشداردهنده از آمادهسازی برای یک عملیات زمینی است.
جمهوری اسلامی ایران، با تکیه بر عمق راهبردی مردمی، توان بازدارندگی موشکی و پهپادی، و تسلط بر جغرافیای رزم در تنگه هرمز، تمام برگهای برنده را در اختیار دارد. نتیجه این میدان، هرگز با فشارهای روانی و عملیاتهای محدود تغییر نخواهد کرد. آمریکا در هر صورت، چه در میدان و چه در دیپلماسی، از تحمیل اراده خود بر ایران ناتوان است. این راهبرد فشار حداکثری، در نهایت با یک شکست راهبردی مفتضحانه روبرو خواهد شد. مقاومت هوشمندانه و تابآوری فعال ملت ایران، تضمینکننده عبور پیروزمندانه از این پیچ تاریخی و تثبیت جایگاه ایران بهعنوان قدرت بلامنازع منطقه است. دشمن بداند ایران فاتح این میدان خواهد بود.
- رسالت عظیم پیشروان بصیرت در شرایط حساس کنونی
ایران عزیز ما در حساسترین نقطه تقابل راهبردی با نظام سلطه، بهویژه آمریکا و رژیم صهیونیستی، قرار دارد. دشمن با جنگ ترکیبی بهدنبال شکست از درون و فروپاشی سرمایه اجتماعی است. بههمین جهت رهبر معظم انقلاب در پیام ۲۷ تیر، «وحدت کلمه و اتحاد مقدس» را تکلیف راهبردی و اصلیترین عامل ظفر دانسته و بر حفظ انسجام در عین نقد خیرخواهانه تأکید فرمودند. آمریکا و رژیم صهیونیستی بهخوبی دریافتهاند که پشتوانه اصلی جمهوری اسلامی، سرمایه اجتماعی و اعتماد عمیق میان مردم و نظام است.
دشمن با سرمایهگذاری گسترده در فضای مجازی، شبکههای ماهوارهای و حتی برخی کانالهای داخلی، بهدنبال: بزرگنمایی اختلافات و سلایق سیاسی، افزایش گسلهای قومی و نسلی، القای ناامیدی از آینده است. هدف این لایه از تقابل، چیزی جز «شکست از درون» پیش از آنکه دشمن به پیروزی نظامی برسد، نیست. پیشروان بصیرت (کنشگران سیاسی، شبکه تبیین، صاحبان سخنگاه و رسانه) میبایست جامعه را به سمت تابآوری هدایت نمایند.
تاریخ انقلاب نشان داده که در سختترین لحظات، اتحاد ملی معجزهآفرین بوده و امروز نیز این سرمایه الهی، مسیر سربلندی و آیندهای روشن را هموار میسازد.
- موانع و چالشهای راهبردی پیشروی آمریکا:
۱. افزایش سرسامآور قیمت نفت در پی هرگونه اختلال پایدار در تنگه هرمز. ۲. مخالفت شدید افکار عمومی و جریانهای سیاسی داخلی آمریکا با ورود به یک جنگ گسترده و فرسایشی جدید. ۳. در پیش بودن انتخابات میاندورهای کنگره و حساسیت بالای تلفات انسانی. ۴. ترس و نگرانی عمیق متحدان منطقهای آمریکا از گسترش دامنه جنگ و بیثباتی فراگیر. ۵. پیشبینیناپذیری و عزم راسخ ایران بر عدم عقبنشینی راهبردی. ۶. هزینههای نجومی و طاقتفرسای حضور نظامی گسترده و طولانیمدت برای آمریکا. در نقطه مقابل، جمهوری اسلامی ایران بدون نیاز به آرایش نظامی گسترده و صرفاً با بهرهگیری از جنگ الکترونیک، تسلیحات ارزانقیمت و تاکتیکهای نامتقارن، توانایی آن را دارد که تردد در تنگه هرمز را بهشدت مختل یا بهطور کامل مسدود نماید.
الزامات آمریکا برای تصرف تنگه هرمز کسب کنترل واقعی بر تنگه هرمز، با حضور چند ناو جنگی و عملیات روانی میسر نیست، بلکه مستلزم اشغال فیزیکی سواحل و جزایر برای اعمال حاکمیت است. این مهم، الزاماتی را میطلبد که تحقق آنها برای آمریکا تقریباً ناممکن است: ۱. استقرار ناوگانی عظیم و چندین برابر توان فعلی. ۲. تقویت بیسابقه توان تهاجم و گشت هوایی مستمر. ۳. اعزام و استقرار دهها هزار نیروی زمینی در خاک سواحل و جزایر ایران. ۴. ایجاد توان و آمادگی برای مقابله دائمی با حملات چریکی، پهپادی و موشکی فرسایشی ایران. ۵. اشغال عمق استراتژیک در استانهای جنوبی برای دور نگه داشتن پایگاههای حیاتی خود از برد آتش موشکی و پهپادی ایران.
تحولات میدانی حاکی از یک محاسبه غلط راهبردی از سوی آمریکا و ورود به باتلاقی جدید در جنوب ایران است. آنچه در صحنه نبرد جریان دارد، پیش از هر چیز، نبرد ارادههاست. دشمن میکوشد از طریق ترکیب فشار نظامی، اقتصادی و روانی اراده خود را تحمیل کند، اما از درک ماهیت قدرت و بازدارندگی نامتقارن ایران عاجز است.
اللَّهُمَّ عَجِّلْ لِوَلِيِّكَ الْفَرَجَ وَ الْعَافِيَةَ وَ النَّصْرَ وَ اجْعَلْنَا مِنْ خَيْرِ أَعْوَانِهِ وَ أَنْصَارِهِ. اسلام و اسلامیان عزیز بفرما. کفر و شرک و نفاق سرنگون بگردان. روح مطهر امام عظیم الشأن و شهدای عزیز عالیست، متعالی بگردان. روح ملکوتی قائد شهید امت متعالی بگردان. قائد جدید امت تا ظهور صاحب الزمان در کنف حمایتت حفظ بفرما. توطئههای دشمنان را به خودشان برگردان. رژیم منحوس صهیونیستی را ریشه کن و نابود بفرما. سردمداران نظام سلطه ذلیل بفرما. به رزمندگان جبهه مقاومت، مخصوصا مجاهدان سپاه و ارتش و فراجا و مرزبانی و نیروهای امنیتی و بسیج و مجاهدان مقاومت در اقصا نقاط عالم و کشورهای مختلف نصرت عنایت بفرما. مشکلات اقتصادی، معیشتی، اشتغال، ازدواج برطرف بفرما؛ مرضای مسلمین شفای عاجل عنایت بفرما؛ باران رحمتت را شامل حالمان بگردان؛ عفت وحجاب و حیا و غیرت را از جامعه ما نگیر. از بلایای ارضی سمائی حفظ بفرما. عاقبت امرمان خیر بگردان.
بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ﴿۱﴾ اللَّهُ الصَّمَدُ ﴿۲﴾ لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ ﴿۳﴾ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا أَحَدٌ ﴿۴﴾
